Rosebud.
Haber bülteni
ANMA: XANADU'NUN SAHİBİ
"Kubilay Han, Xanadu'ya görkemli bir saray diktirmişti"
Xanadu bir efsaneydi...
...Kubilay Han'ın görkemli sarayını inşa ettirdiği yerdi.
Bugün Florida'nın Xanadu'su, dünyanın en büyük özel sarayı da...
...en az o kadar efsanevi.
Burada, Körfez kıyı şeridinin çöllerinde bir dağ...
...özel olarak inşa edildi.
Yüz bin ağaç ve yirmi bin ton mermer...
...Xanadu dağının yapımında kullanıldı.
Xanadu sarayının içindekiler:
Tablolar. Resimler. Heykeller. Çeşitli saraylardan taşlar.
Her şeyi içeren bir koleksiyon.
O kadar büyük ki ne sınıflandırılabilir ne de paha biçilebilir.
On müzeyi doldurmaya yeter. Bütün dünyanın ganimedi.
Xanadu'nun canlıları...
...Gökyüzünün kuşları. Denizin balıkları. Karanın ve cangılın yaratıkları...
...Her birinden ikişer adet. Nuh'tan beri en büyük özel hayvanat bahçesi.
Aynı firavunlar gibi Xanadu'nun efendisi de...
...mezar yerini belirtmek için birçok taş bırakıyor.
Piramitlerden bu yana...
...Xanadu bir insanın kendisi için yaptırdığı...
...en pahalı anıttır.
Geçen hafta Xanadu'da 1941'in en büyük ve en tuhaf cenaze töreni gerçekleştirildi.
Burada geçen hafta...
...Xanadu'nun sahibi istirahata çekildi.
Yüzyılımızın önemli bir siması...
...Amerika'nın Kubilay Han'ı:
Charles Foster Kane.
CHARLES FOSTER KANE, HİZMETLE GEÇEN BİR YAŞAMIN ARDINDAN ÖLDÜ
"KANE, XANADU'DA ÖLDÜ." "DEMOKRASİNİN SPONSORU KANE ÖLDÜ"
"HABER DÜNYASININ LİDERİ KANE, XANADU'DA ÖLDÜ"
"BÜYÜK GAZETECİ KANE'İN ÖLÜMÜ"
44 milyon Amerikan gazete okuru için...
...manşetlerindeki isimlerden daha fazla haber değeri taşıyan Kane,...
...gelmiş geçmiş en büyük basın patronuydu.
Bu harap, binada alçakgönüllü bir başlangıç yapan...
...Kane'in imparatorluğu, zirvedeyken...
...37 gazete, iki basın grubu...
...ve bir radyo ağına hükmediyordu. İmparatorluk üstüne imparatorluk.
İlk market zincirleri. Kağıt fabrikaları...
...apartmanlar. Fabrikalar. Ormanlar. Transatlantikler.
50 yıl boyunca kesintisiz bir akıntıyla...
...yol almış bir imparatorluk...
...Dünyanın en büyük üçüncü altın madeninin zenginliği...
Kane'in servetinin özünü oluşturuyor.
Nasıl mı? 1868'de hesabı ödeyemeyen bir müşterisi, pansiyon sahibi Mary Kane'e,...
...terk edilmiş bir maden kuyusunun değersiz tapusunu vermişti:
The Colorado Lode.
Bundan 57 yıl sonra, hükümet soruşturmasından önce,...
...Wall Street'in en önemli isimlerinden yaşlı Walter P. Thatcher...
...Kane'in gazetelerinin tröstlere açtığı savaşın baş hedefi...
...gençliğinde yaptığı bir yolculuğu hatırladı.
Bayan Kane, üzerine yeni konduğu büyük bir servet için...
...şirketimi yeddiemin olarak seçmişti...
Bu çocuğun, Charles Foster Kane'in sorumluluğunu üstlenmem onun isteğiydi.
Efendim, Charles Foster Kane...
...karnınıza tam da o sırada bir kızakla vurmadı mı?
Komiteye önceden hazırladığım ve yanımda getirdiğim...
...bir açıklama okuyacağım, soruları cevaplamayı reddediyorum.
Bay Charles Foster Kane, toplumsal konulardaki görüşleriyle...
...ve tehlikeli tavırlarıyla...
...Amerikan özel mülk geleneklerine...
...özel teşebbüs ve serbest rekabete saldırmaya devam etti.
...o aslında tam anlamıyla bir komünisttir...
Aynı ay, Union Square'de...
"Charles Foster Kane" kelimeleri...
...bu topraklardaki her çalışan için bir tehdittir...
O, hep olduğu ve olacağı gibi bir faşisttir.
Ve bir başka görüş...
"Bugün, geçmişte ve gelecekte sadece tek bir şey olacağım:
Bir Amerikalı." - Charles Foster Kane...
1895 - 1941 arası Bütün bu yıllar boyunca yaptığı haberlerin çoğu savaş haberleriydi.
Kane ülkesinin bir savaşa girmesini desteklerken...
...bir başkasınaysa karşı çıktı.
En az bir başkanın seçim kazanmasını sağladı...
Milyonlarca Amerikalı adına konuştu.
Çok daha fazlasının nefretini topladı.
Kane'in gazetelerinde 40 yıl boyunca...
...taraf olmadığı tek bir toplumsal olay...
...şahsen desteklemediği ya da saldırmadığı tek bir kişi yer almadı.
Genellikle destekledi. Ardından saldırdı.
Özel hayatı daha fazla ilgi çekiyordu.
İki kez evlendi. İki kez boşandı.
Önce, bir başkanın yeğeni...
...Onu 1916'da terk eden Emily Norton...
1918'de oğullarıyla birlikte bir trafik kazasında öldü.
İlk evliliğinden 16 yıl...
...ve ilk boşanmasından da iki hafta sonra...
...Kane şarkıcı Susan Alexander'la...
...Trenton, New Jersey belediye sarayında evlendi.
İkinci eşi, sadece bir kere operada söyleyen Susan Alexander için...
...Kane Chicago Şehir Operası'nı inşa ettirdi.
Maliyet: 3 milyon dolar.
Susan Alexander Kane için yapılmış, o Kane'i boşamadan önce yarısı tamamlanmıştı.
...Hala tamamlanmamış...
...Xanadu.
Maliyet: Kimse bilmiyor.
Politikada hep ikinci adam oldu, asla esas adam olamadı.
Kane. Kitlelerin düşüncelerini şekillendirse de...
...ülkesinin oyverenleri onu...
...hayatı boyunca asla iktidara getirmedi.
Ama Kane'in gazeteleri bir zamanlar gerçekten güçlüydü...
...ve bir keresinde ödüle neredeyse ulaşıyordu.
1916'da bağımsız vali adayıydı...
...Eyaletin en güçlü isimleri arkasındaydı...
...Beyaz Saray, yükselen politik kariyerin sıradaki kolay basamağıydı...
...Derken bir anda. Seçimden önce bir haftadan kısa sürede...
...yenilgi.
Utanç verici. Küçük düşürücü.
ABD'nin reformunu 20 yıl geciktiren yenilgi...
...Charles Foster Kane'in politikadaki şansını sonsuza dek sildi.
Derken Büyük Buhran'ın ilk yılında...
...Kane'in bir gazetesi kapandı.
Kane için dört yıl içinde çöküş.
11 Kane gazetesi birleşti. Daha fazlası satıldı ve kapatıldı.
Ama Amerika hala Kane'in gazetelerini okuyordu ve Kane de hala haberlerdeydi.
Bu doğru mu?
Radyoda duyduğunuz her şeye inanmayın.
- Inquirer'ı okuyun. - Avrupa'da iş koşulları nasıldı?
Avrupa'daki iş koşullarını nasıl mı buldum, Bay Bones?
Çok zor buldum.
Döndüğünüze memnun musunuz?
Dönmek beni hep mutlu eder delikanlı, ben bir Amerikalıyım.
Hep bir Amerikalı oldum. Başka bir soru?
Biz muhabirken soruları daha hızlı sorardık.
Avrupa'da savaş olasılığı üzerine ne düşünüyorsunuz?
İngiltere, Fransa, Almanya ve İtalya'nın liderleriyle konuştum.
Medeniyetin sonu anlamına gelecek...
...bir projeye girişmeyecek kadar zekiler...
Benim sözüme güvenebilirsin, savaş olmayacak.
Kane dünyanın değişmesine yardım etti...
...Ama Kane'in dünyası şimdi tarih oldu...
...Büyük gazetecinin kendisi tarihe geçti...
...ancak tarihi yazabilme gücünü erken kaybetti.
Asla bitmeyen, şimdiden çürümeye başlayan zevk sarayında yalnız...
...Herkesten uzakta. Nadiren ziyaret ediliyor, fotoğrafı hiç çekilmiyor...
...Basın imparatoru, çöken imparatorluğunu yönetmeye devam etti...
Boşuna kurtarmaya kalkıştı. Daha önce de yaptığı gibi...
...onu dinlemeyi bırakan ulus... ...ona güvenmekteyi de bırakmıştı.
Ve geçen hafta. Ölüm, herkes gibi...
...Charles Foster Kane'in de kapısını çaldı.
SON Haber bülteni
Bu kadar.
Bekleyin. Tekrar oynatmak istersek söyleriz.
- Nasıldı, Bay Rawlston? - Beğendiniz mi, çocuklar?
- Bir adamın ömrünün yetmiş yılı. - Bir film makarasına sığdırmak için çok fazla.
İyi bir film, ama bir açıya ihtiyacı var.
Ekranda tek gördüğümüz, Charles Foster Kane'in öldüğü.
Bunu biliyorum. Gazeteleri okuyorum.
Bu bize bir adamın yaptıklarını anlatmak için yeterli değil...
...Bize onun kim olduğunu anlatmanız lazım.
Durun bir dakika. Kane'in son sözleri neydi?
Hatırlıyor musunuz, çocuklar?
Dünya üzerinde söylediği son sözler neydi?
Belki ölüm döşeğinde bize kendinden bahsetmiştir.
- Belki de yapmadı. - Tek gördüğümüz büyük bir Amerikalı'ydı.
Ford, Hearst ya da herhangi birinden ne farkı vardı?
Size diyorum, bir adamın son sözleri...
Neydi acaba? Gazeteleri okumuyorsunuz!
Charles Foster Kane ölürken tek bir şey söyledi.
"Rosebud."
Hepsi bu mu? Sıkı adam.
Evet, "Rosebud." Sadece bu sözcük.
- Ama o kim? - Neydi?
Başkan olabilecek bir adam... ...zamanımızdaki herhangi birisi kadar...
...sevildi, nefret edildi, çok konuşuldu, ama ölürken...
...zihnindeki bir şey Rosebud'ı çağırdı.
- Bunun anlamı nedir? - Bir zamanlar üzerine oynadığı bir yarış atı.
- Bunu hiç düşünmemiştik. - Peki ya yarış neydi?
Rosebud.
- Thompson. - Evet.
Bunu bir, gerekirse iki hafta gündemde tut.
Ama sizce ölümünün hemen üstüne...
Rosebud'ı öğren. Onu tanıyan...
...ya da iyi tanıyan herkesle temas kur.
Şu şeyin müdürü...
Bernstein. Ya ikinci karısı? Yaşıyor mu?
Susan Alexander Kane.
- Atlantic City'de bir gece kulübü işletiyor. - Doğru.
Hepsiyle görüş. Onunla çalışmış herkesle konuş...
Onu sevenlerle, ondan nefret edenlerle.
Telefon rehberini sıradan geçir demiyorum tabi.
Hemen başlıyorum.
Güzel. Rosebud, ölü ya da diri.
Büyük ihtimalle basit bir şey çıkacak.
Bayan Alexander.
Bu Bay Thompson, Bayan Alexander.
Bir içki daha istiyorum, John.
Derhal. Siz bir şey alır mısınız, Bay Thompson?
- Bir viski soda, lütfen. - Oturabileceğinizi kim söyledi?
Konuşabileceğimizi düşünmüştüm.
Tekrar düşünün.
Sizler beni rahat bırakamaz mısınız?
Ben kendi işime bakayım, siz de kendinizinkine.
Sizinle bir konuşabilirsem, Bayan Alexander. Ben...
Gidin buradan.
Defolun!
- Üzgünüm. - Gidin.
- Belki başka bir sefer. - Gidin.
Gino.
Ona bir viski soda daha hazırla.
O kimseyle konuşmaz, Bay Thompson.
Peki.
- Bir duble daha? - Evet.
Alo, New York'la görüşeceğim.
Courtland 79970. Burası Atlantic City 46827. Tamam.
O...
Kendini toplayacaktır.
Ama ölümünden önce o da Bay Kane hakkında rahatça konuşurdu.
- Alo. - Hatta herkesten daha rahat.
Ben Thompson. Şefle konuşacağım.
Bay Rawlston? Kadın konuşmuyor.
İki numaralı Bayan Kane. Ne Rosebud ne de herhangi bir şey.
Atlantic City'den arıyorum.
Yarın Philadelphia'ya gidiyorum, Thatcher Kütüphanesi'ne, günlüğünü okumaya.
Beni bekliyorlar.
Ardından New York'ta genel müdürüyle randevum var. Bernstein.
Sonra da buraya döneceğim.
Evet, hala hayatta olan herkese gideceğim. Görüşürüz.
- Hey... - John.
Belki bana yardım edebilirsin.
Bay Kane hakkında konuşurken hiç Rosebud'dan bahsetti mi?
"Rosebud"?
Teşekkürler, Bay Thompson, sağ olun.
Aslında geçen gün, bütün gazeteler bunu yazarken...
...Ona sordum.
Rosebud'ı hiç duymamış.
Thatcher Kütüphanesi'nin yöneticileri...
Bay Thatcher'ın yayınlanmamış hatıralarının bazı bölümlerini...
...hangi koşullarda inceleyebileceğinizi hatırlatmamı istediler...
- Hatırlıyorum. - Evet, Jennings, onu getiriyorum.
- Sadece bir saat istiyorum. - Hiçbir koşul altında...
...onun yazdıklarından doğrudan alıntıda bulunamazsınız. Beni takip edin.
Sorun değil. Ben sadece...
Jennings.
Teşekkürler, Jennings.
Bu odayı 4:30'da terk etmeniz gerekiyor.
Kendinizi sadece Bay Thatcher'ın...
...Bay Kane üzerine yazdıklarıyla sınırlayacaksınız...
Benim tek ilgilendiğim bu.
Teşekkürler.
83. ve 142. sayfaların arası.
"Bay Kane ile 1871'de tanıştım."
"Bayan Kane'in Pansiyonu"
Haydi çocuklar.
Dikkatli ol, Charles.
- Bayan Kane. - Atkını boynuna sar, Charles.
Bayan Kane, bence ona şimdi söylemeliyiz.
Evet, kağıtları şimdi imzalıyorum Bay Thatcher.
Çocuğun babası olduğumu unuttunuz galiba.
Kesinlikle Bay Thatcher' söylediğim şekilde olacak.
Colorado gayet iyi. Oğlumuzu neden burada büyütemeyecekmişiz...
...elimiz para gördü diye mi?
İstersem, mahkemeye giderim. Bir babanın da hakları vardır.
Borcunu değersiz bir hisseyle ödeyen bir müşteri.
Bu kağıt şimdi değer kazanmışsa benim de bunda herkes kadar...
...hakkım var. Fred Graves neler olacağını bilseydi...
...bu kağıtları ikimizin adına yazardı.
- Ama yalnız Bayan Kane'in adına yazmış. - Graves ikimize de borçluydu.
- "Bankanın benzer durumlardaki kararı..." - Oğlumu bir bankaya vermek istemiyorum...
- Saçmalamayı kes. - Biraz eğitimsizmişiz...
Çocuğun eğitimi ve kalacağı yerler konusunda...
...son söz bankaya aittir.
- Bir bankanın yetiştirmesi fikri... - Kes şunu, Jim.
Colorado Lode'un işletilmesi tarafımıza aittir.
...Tekrar ediyorum, Bayan Kane, tek sahibi sizsiniz.
- Nereyi imzalıyorum, Bay Thatcher? - İşte burası.
Mary, senden son kez rica ediyorum.
İyi bir koca ya da baba olmadığımı sanacaksınız...
Her sene 50,000 dolar...
...ikiniz de hayatta olduğunuz sürece siz ve Bay Kane'e ödenecek...
...ardından da hayatta kalana.
- Hayırlısı neyse o olsun. - Öyle oluyor.
Kendi oğlumu neden yetiştiremeyeceğimi hala anlayamıyorum.
Devam edin, Bay Thatcher.
Diğer her şey, sermaye ve getireceği kâr banka tarafından...
...oğlunuz Charles Foster Kane adına yönetilecek...
...25 yaşına geldiğinde de ...hepsi onun olacak.
Charles!
Devam edin, Bay Thatcher.
Saat neredeyse 5 olmuş. Sizce de çocukla tanışmam gerekmez mi?
Çantasını hazırladım.
Hem de bir hafta önceden.
Chicago'da bir eğitmenle randevu ayarladım.
Onu da yanımda getirirdim ama...
- Charles. - Bak, anne!
İçeri gelsen iyi olur.
- Çok güzel bir kardan adam. - Piposunu ağzından çıkardım.
Onu kendin mi yaptın?
Belki diş ve bıyık da yaparım.
Bu Bay Thatcher, Charles.
- Merhaba. - Nasılsın, Charles?
Doğudan geliyor.
- Baba. - Merhaba, Charlie.
Charles.
Evet, anne.
Bay Thatcher'la bu gece bir yolculuğa çıkacaksınız.
10 numaralı trenle gideceksin. Her yerinde ışıklar yanan tren.
Sen de geliyor musun, anne?
Hayır. Annen hemen gelemez, ama sonra...
Nereye gidiyorum?
Chicago, New York ve belki de Washington'ı göreceksin. Değil mi?
Kesinlikle.
Keşke böyle bir geziye çıkan bir çocuk olabilseydim.
- Neden bizimle gelmiyorsun, anne? - Bizim burada kalmamız lazım, Charles.
Artık Bay Thatcher'la yaşayacaksın, Charlie.
Zengin olacaksın. Annen, yani...
...ben ve annen burasının yetişmen için uygun olmadığına karar verdik.
Bir gün belki de Amerika'nın en zengini olacaksın...
...ve sen şey olacaksın... - Yalnız olmayacaksın.
Yalnız mı, tabii ki hayır. Beraber çok iyi vakit geçireceğiz.
Haydi el sıkışalım. Gel. O kadar korkutmuyorum, değil mi?
- Ne diyorsun? El sıkışalım. - Ama Charles...
- Canımı yakacaktın. - Charlie!
Kızaklar insanlara vurmaya değil, binip kaymaya yarar.
Anne!
- Gitmelisin. - Jim!
Üzgünüm, Bay Thatcher.
Bu çocuk temiz bir sopa istiyor.
- Demek böyle düşünüyorsun? - Evet.
İşte bu yüzden senin ona dokunamayacağın bir yerde yetiştirilecek.
Eh, Charles...
...mutlu Noeller. - Mutlu Noeller.
Ve iyi seneler.
Sonuçta...
...yaklaşan 25. yaşgününüzün...
...Thatcher and Company şirketinden tamamen bağımsızlık...
...anlamına geldiğini ve dünyanın en büyük...
...6. kişisel servetinin sizin sorumluluğunuza geçireceğini hatırlatmak isterim.
- Bunu yazdınız mı? - Dünyanın en büyük 6. kişisel serveti.
Sahip olacağınız mevkinin önemini tam olarak anladığınızı sanmıyorum.
Dolayısıyla bütün mal varlığınızın çok ayrıntılı bir listesini...
...ilişikte dikkatinize sunuyorum, gerekli bütün bilgi verilmiştir.
- "Sayın Thatcher." - Mektup Bay Kane'den.
- Devam edin. - " Üzgünüm ama ne petrol kuyuları...
...ne denizcilik şirketleri ne de gayrımenkullerle ilgileniyorum".
İlgilenmiyor muymuş?
"Listenizdekilerden sadece biri beni ilgilendiriyor: New York Inquirer."
"İcra yoluyla elimize geçen küçük bir gazete."
"Satmayın. Amerika'ya dönüp yönetimine geçmeye geliyorum."
"Bir gazete yönetmenin eğlenceli olacağını düşünüyorum."
"Ulaşım tröstü açığa çıkarıldı"
"Ulaşım tröstü halkın iliğini kurutuyor."
"Inquirer, ulaşım tröstünü yıktı"
"Evsahipleri bakımsız evleri yaşanabilir hale sokmayı reddediyor"
"Inquirer bakımsız evler savaşını kazandı"
"Wall Street, bakır korsanlarının destekliyor"
"Bakır korsanları suçlandı"
"İspanyol gemileri New Jersey açıklarında."
Gazete yönetmekten gerçekten bunu mu anlıyorsunuz?
Gazete yönetmeyi bilmiyorum. Aklıma gelen her şeyi deniyorum.
New Jersey açıklarındaki bir filoya dair...
...en küçük bir kanıt bile yok. - Merhaba, Bay Bernstein.
Olmadığını kanıtlayabilir misiniz?
Bay Bernstein, sizi Bay Thatcher'la tanıştırayım.
- Bay Leland. - Merhaba.
Bay Thatcher, eski vasim.
Okuyucumuza karşı gizlimiz saklımız yok. Thatcher en sadık okuyucularımızdandır.
Inquirer'ın başına geçtiğimden beri gazetede olan biten her şeyi bilir. Okuyun.
"Küba'nın kızları çok güzel. Stop. Manzara üzerine...
"...şiirler gönderebilirim ama paranızı ziyan etmek istemem. Stop."
"Küba'da savaş yok." İmza: Wheeler." Cevap verelim mi?
Evet. Sevgili Wheeler: Siz şiirleri yollayın, savaşı bana bırakın.
- Bu iyi - Ben de beğendim, hemen gönderin.
Charles, seninle şu kampanyan hakkında görüşmeye geldim.
Inquirer'in "Public Transit Şirketi" ne karşı yürüttüğü kampanya.
Onlara karşı kullanabileceğimiz herhangi bir şey biliyor musunuz?
Hala okullu çocuksunuz, değil mi?
Bir sürü üniversiteden atıldım, hatırladınız mı? Ben hatırlıyorum.
Unuttuğunuz bir gerçeği hatırlatmalıyım.
Public Transit'in en büyük hissedarlarından birisiniz.
Sorun, iki ayrı kişiyle konuştuğunuzun farkında olmamanız.
Public Transit'in 82.364 hissesinin sahibi Charles Foster Kane olarak...
Görüyorsunuz, sahip olduklarım hakkında bir fikrim var.
Sizi tüm kalbimle anlıyorum. Kane alçağın biridir.
Gazetesinin kapatılması gerekir. Gazeteyi boykot etmek için bir komite kurmalı.
Böyle bir komite kurabilirseniz, benim adıma 1000 dolarlık bir bağış yazabilirsiniz.
Öte yandan, ben Inquirer'ın sahibiyim.
Görevim gereği, size küçük bir sır vereceğim. Bu toplumun çalışanlarının...
...para çılgını korsanlar tarafından soyulmadığını görmek bana mutluluk verir.
...onların çıkarlarını kollayan yok diye...
...soyulmalarına seyirci kalamam.
Size bir sır daha vereyim, Bay Thatcher:
Bunu yapacak adam benim. Param ve mülküm var.
Yoksulların çıkarlarını ben gözetmezsem bu işi bir başkası yüklenmeye kalkabilir.
Malsız mülksüz biri de olabilir bu.
Bu da çok kötü olur.
Bugün mali planlarınızı okudum.
- Öyle mi? - Açıkça söyleyin...
...lnquirer adlı bu hayırsever girişimi sürdürmek sizce de yanlış değil mi?
Size yılda 1 milyon dolara patlıyor.
Doğru. Geçen yıl 1 milyon dolar kaybettim, bu sene de 1 milyon kaybedeceğim.
Gelecek sene de 1 milyon kaybetmeyi bekliyorum.
Yılda 1 milyon dolardan...
...burayı 60 yıl içinde kapatmak zorunda kalırım.
"1929 kışında..."
Adı geçen gazetelere gelince, aşağıda imzası bulunan...
...Charles Foster Kane, bütün gazeteler...
...ve buna bağlı öbür gazeteler... üzerindeki tüm yetkilerini...
"Bütün öbür gazeteler, basımevleri üzerindeki yetkilerini devreder..."
"ve bütün haklarından vazgeçer."
- Yani resmen iflas ettik! - Eh, paramız kalmadı.
Tamam Bay Bernstein.
Okudum Bay Thatcher, imzalayıp evime döneyim.
Bana Bay demeyecek kadar yaşlısın Charles.
Size başka türlü hitap edilemeyecek kadar yaşlısınız.
Hep çok yaşlıydınız.
"Buna karşılık, Thatcher ve Ortakları Şirketi, yaşadığı müddetçe...
"...Charles Foster Kane'e ödeme yapacaktır."
Emekli maaşım.
"Gazeteleriniz üzerinde geniş yetkiniz...
"geniş bir yetkiniz olacak..."
...biz de fikrinizi almaya devam edeceğiz.
Bu kriz dönemi geçicidir.
Benden daha zengin ölmeniz daima mümkün.
Doğduğumdakinden zengin ölmem hiç de zor değil.
Hiçbir zaman kazandığımız kadar kaybetmedik.
Evet, doğru. Ama yöntemleriniz... Biliyor musunuz, Charles...
Tek bir yatırım bile yapmadınız. Paranızı hep...
Bir şeyler almaya harcadınız.
Bir şeyler almaya.
Annem biraz daha az güvenilir bir banker seçmeliymiş.
Paradan hep boğulacakmışım gibi hissederdim.
Biliyor musunuz, Bay Bernstein...
...bu kadar zengin olmasaydım...
...gerçekten büyük bir adam olabilirdim.
Sizce değil misiniz?
Bu koşullar altında gayet iyi idare ettiğimi düşünüyorum.
Ne olmak isterdiniz?
Sizin nefret ettiğiniz her şey.
Affedersiniz efendim. Ne dediniz?
- Saat 16:30, değil mi Jennings? - Evet bayan.
Eşsiz bir ayrıcalığın tadını çıkardınız, genç adam.
- Aradığınızı buldunuz mu? - Hayır.
- Rosebud siz değilsiniz, değil mi? - Ne?
Rosebud, ve adınız da gerçekten Jennings, değil mi?
Hoşça kalın. Salonunuzu kullanmama izin verdiğiniz için teşekkür ederim.
Kimmiş bu meşgul adam, ben mi? Ben yönetim kurulu başkanıyım.
Zamandan bol bir şeyim yok. Ne öğrenmek istiyorsunuz?
Düşündük de, eğer ölürken son sözleriyle ne demek...
- istediğini bulabilseydik... - Şu "Rosebud" mı?
Belki bir kızdır.
Gençliğinde birçok kız vardı.
Bay Kane'nin birisiyle ufak bir macera yaşayıp...
50 yıl sonra ölüm döşeğinde hatırlaması pek mümkün değil.
Bay Thompson, siz çok gençsiniz.
İnsan hatırlamayacağını sandığınız şeyleri hatırlar.
Mesela ben.
1896'da birgün feribotla, Jersey'e geçiyordum.
Biz tam açılırken ederken başka bir feribot yanaştı.
İçinde inmek için bekleyen bir kız vardı.
Beyaz bir elbisesi...
Beyaz bir de şemsiyesi vardı.
Onu ancak bir saniye görebildim.
O beni hiç görmedi. Ama bahse girerim...
...onu düşünmeden geçen tek bir ayım olmamıştır.
- Başka kimleri gördünüz? - Atlantic City'ye gittim.
Susie?
Teşekkür ederim.
Kane'in ölümünün ertesi günü onu telefonla aradım.
Birinin bunu yapması lazım diye düşündüm.
- Telefona bile gelemedi. - Onu birkaç gün içinde tekrar göreceğim.
Bay Bernstein, Rosebud konusunda...
Acaba Bay Kane ile ilgili herhangi birşey hatırlıyor musunuz?
Başından beri onunlaydınız.
Başından da önce delikanlı. Ve şimdi sonundan da sonra.
Susie dışında biriyle görüşmeyi denediniz mi?
Başka kimseyi görmedim ama Walter Thatcher'ın günlüğüne baktım.
- Thatcher... hayatımda gördüğüm en büyük ahmak. - Müthiş para kazanmış.
Çok para kazanmak marifet değildir...
...eğer bütün istediğiniz sadece para kazanmaksa...
Bay Kane'e bakın. Onun istediği para değildi.
Thatcher, Kane'i bir türlü anlayamadı. Bazen ben bile anlayamazdım.
Aslında kimi görmelisiniz biliyor musunuz? Bay Leland'ı.
Bay Kane'in en iyi dostuydu. Birlikte okudular.
Harvard?
Harvard, Yale, Princeton, Cornell, İsviçre.
Sürüyle üniversiteden atıldı.
Bay Leland hep meteliksizdi.
Babanın 10 milyonluk serveti olduğu eski ailelerden geliyor...
...bir gün baba kendini vuruyor ve tamamen borca battığı ortaya çıkıyor.
Bay Kane'in Inquirer'in başına geçtiği gün...
Bay Leland da bizimleydi.
Ona iyi bak, Jedediah.
Yakında çok farklı görünecek. Haydi.
Burada yatacak oda bulamazsınız. Burası gazete binasıdır.
Bayım, size görüşleriniz mi yoksa taşımacılığınız için mi maaş veriyorlar?
- Jedediah. - Önden buyurun Bay Kane.
Affedersiniz efendim ama ben...
Hoşgeldiniz Bay Kane.
Inquirer'e hoşgeldiniz Bay Kane.
Ben Herbert Carter, yazı işleri müdürü.
- Teşekkür ederim, Bay Carter. Bu Bay Leland. - Nasılsınız, Bay Leland?
Yeni teatral eleştirmenimiz. Umarım yanlış söylemedim.
- Tiyatro eleştirmeni olacak, değil mi? - Bu doğru.
- Benim için mi ayağa kalktılar? - Sizin mi? Bay Kane!
Ayağa mı?
- Nasılsınız? - Nasılsınız?
İnce birjest olur diye düşündüm.
- Lütfen oturmalarını söyleyin, olur mu? - Yeni patronumuz.
- İşinize devam edebilirsiniz beyler. - Teşekkürler.
- Planlarınızı bilmiyorum. - Planlarımı ben de bilmiyorum.
- Aslında herhangi bir planım yok. - Yok mu?
Tek isteğim, bir gazete çıkarmak.
- Bay Bernstein. - Evet, Bay Kane.
Bay Carter, bu Bay Bernstein.
- Bay Bernstein genel müdürümdür. - Nasılsınız, Bay Carter?
- Bay Carter. - Nasılsınız?
- Evet, Bay Bernstein. - Stein.
- Kane. - Bay Carter, bu sizin odanız mı?
Küçük özel tapınağım emrinizdedir.
- Affedersiniz! - Ama anlamıyorum.
Bay Carter, ne kadar gerekiyorsa o kadar süre odanızda yaşayacağım.
- Burada mı yaşayacaksınız? - Evet, öyle.
- Özür dilerim. - Fakat Bay Kane, bu bir sabah gazetesi.
Affedersiniz.
Günde 12 saat kapalıyız.
Burada değişecek şeylerden biri de bu.
- Haberler günün 24 saati devam eder. - 24 mü?
- Doğru. - Affedersiniz.
Bu imkansız...
Şu karikatürü çizdim. İyi bir karikatürist değilim.
Kesinlikle değilsin.
Siz tiyatro eleştirmenisiniz, Leland.
- Hala mı yiyorsunuz? - Hala açım.
Chronicle'ın birinci sayfasında...
...Brooklyn'de kaybolan Bayan Harry Silverstone'ın haberi var.
Muhtemelen öldürülmüş. Neden Inquirer'da bununla ilgili bir şey yok?
Biz gazete çıkarıyoruz.
- Açlıktan ölüyorum ...skandal çöplüğü değil.
Bu doğru.
Bay Carter, Chronicle'da üç sütuna başlık atmışlar.
Neden Inquirer'ın üç sütunluk başlığı yok?
Haberler o kadar büyük değildi.
Bay Carter, eğer başlık büyük olursa haber de büyük olur.
- Bu doğru! - Bayan Harry Silverstone cinayeti...
Öldürüldüğüne ya da öldüğüne dair bir kanıt yok!
Kaybolduğu söyleniyor. Komşuları şüpheleniyorlar.
Bizim görevimiz ev kadınlarının dedikodularını iletmek değil.
Bu tür şeylerle ilgilenseydik günde iki gazete çıkarırdık!
Bundan böyle bu tür şeylerle ilgileneceğiz.
En iyi muhabirinizi Bay Silverstone' göndermenizi istiyorum.
Ona desin ki, karısını hemen kendisine göstermezse...
Inquirer onu tutuklatacak.
Bay Silverstone' kendisinin şey dedektifi olduğunu...
- Merkez bürosu. - Merkez bürosu.
Bay Silverstone şüphelenir de kimlik sormaya kalkarsa...
...adamınız şok olmuş görünsün ve Bay Silverstone'u anarşistlikle suçlasın.
- Yüksek sesle söylesin de komşular duyabilsin. - Yemek için hazır mısın, Jedediah?
Bunu saygın bir gazetenin yapması gereken bir iş olarak göremiyorum.
Çok teşekkürler Bay Carter. Güle güle.
Hoşça kalın!
Yazıyor! Hepsini yazıyor!
Chronicle'ın sabah baskısında hepsi var.
Brooklyn'de kaybolan kadının esrarı!
Hepsini Chronicle'ın sabah baskısında okuyun!
Charlie, gazetemiz 10 dakikaya kadar dağıtılacak.
Üç saat elli dakika geciktik, ama yine de çıkardık.
- Yoruldun mu? - Zor bir gündü.
- Ziyan edilmiş bir gün. - Ziyan mı?
Gazeteyi bu gece sadece dört kez baştan değiştirdiniz, o kadar.
Sadece ilk sayfayı biraz değiştirdim Bay Bernstein. Bu yeterli değil.
Bu gazeteye bir şey daha katmam gerek. Fotoğrafların, yazının dışında bir şey.
New York Inquirer'ı New York için...
...şu lambadaki gaz kadar vazgeçilmez kılmalıyım.
Ne yapacaksın, Charlie?
Yayıncılık ilkelerim. Gülme, Jedediah.
Hepsini buraya yazdım.
Tutmak istemeyeceğiniz vaatlerde bulunmak istemezsiniz.
Bunlar tutulacak.
"Ben, bu şehrin sakinlerine bütün haberleri...
...dürüstçe veren bir gazete sağlayacağım."
- "Ben ayrıca..." - Ben ile başlayan iki cümle oldu.
İnsanlar kimin sorumlu olduğunu bilecek...
...ve Inquirer'da gerçeği süratle, basitçe ve eğlenceli bir şekilde öğrenecekler.
Gerçeğin önüne kimsenin özel çıkarlarının geçmesine izin verilmeyecek.
"Ayrıca halka, hem yurttaş hem de insan olarak haklarının yorulmaz...
"bir savunucusunu sağlayacağım."
İmza:
"Charles Foster Kane."
- Şuna bakabilir miyim, Charlie? - Şimdi bastıracağım.
Solly!
Evet, Bay Kane?
Bu başyazıyı birinci sayfaya çerçeve içine yerleştirmeni istiyorum.
Sabah baskısının birinci sayfasına mı Bay Kane?
Evet, Solly, sayfayı bir kez daha yapmamız gerekecek.
- Evet - Aşağı inip onlara söyle.
Tamam.
Solly, onunla işin bitince bana geri getir.
O kağıdı kendim için saklamak istiyorum.
İçimden bir his ileride çok önemli olacağını söylüyor.
- Tıpkı... - Elbette.
...Bağımsızlık Bildirgesi ya da Anayasa gibi...
...ya da okuldaki ilk karnem gibi.
Yorulduğunuzu biliyorum beyler, ama sizi buraya getirmemin bir nedeni var.
- Bu küçük ziyaretin faydası olacak. - Chronicle iyi bir gazete.
Chronicle bir gazete için iyi bir fikir. Tiraja bakın.
495,000. Ama Chronicle için çalışanlara bakın.
- Böyle bir ekiple yüksek tiraj zor değil. - Haklısın.
Chronicle'ın bu ekibi toparlaması ne kadar sürdü biliyor musunuz?
- 20 yıl. - 20 yıl mı?
Altı yıl önce dünyanın en iyi gazetecilerinin bulunduğu bir fotoğrafa bakmıştım.
Şekerci vitrini önündeki çocuk gibiydim.
Bu gece, altı yıl sonra, şekerimi aldım, hem de hepsini.
- Baylar, Inquirer'e hoşgeldiniz. - Başka çekmeyecek miyiz?
Fotoğrafı çoğaltıp Chronicle' postayla gönderin.
Bu sabahki tirajımızın New York'un en iyisi olduğunu öğrenmek...
...hepinizi mutlu edecektir: 684.000.
684,132!
Doğru.
Sizi birdenbire bırakacağım için kusuruma bakmayın.
Önümüzdeki hafta tatil için yurt dışına gidiyorum.
Doktoruma ne zamandır, fırsat bulur bulmaz seyahate çıkacağıma söz vermiştim.
Şimdi anlıyorum ki bunu yapamıyorum.
Bay Kane, madem ki verilen sözlerden bahsediyorsunuz...
Avrupa'da henüz satın almadığınız birçok tablo ve heykel var.
Beni suçlayamazsınız, Bay Bernstein.
2000 yıldır heykel yapıyorlar.
Ben sadece 5 yıldır satın alıyorum.
- Söz verin Bay Kane. - Söz, Bay Bernstein.
- Teşekkür ederim. - Bay Bernstein?
Bu sözlerin herhangi birini tutmamı beklemiyorsunuz, değil mi?
Ve şimdi, baylar!
Lütfen bütün dikkatinizi verin.
İspanya'ya savaş açacak mıyız açmayacak mıyız?
"İşte geliyorlar anacığım, mutluyken vur beni"
İspanya'ya savaş açıp açmayacağımızı sordum.
Inquirer çoktan açtı.
Seni suratsız, züppe anarşist!
Hiç de züppe değilim.
Öylesin! Bay Bernstein, şunun kravatına bakın.
Haydi Charlie'nin şarkısını söyleyelim.
- Charlie hakkında bir şarkı mı var? - Hakkınızda bir şarkı mı var, Bay Kane?
Bu şehirde bir torba yerfıstığı alanın bile hakkında şarkı yazarlar.
Bu adamı görmüştüm. İyidir.
İyi akşamlar, Bay Kane.
"Bir adam var"
"İnanın yoksullar için elinden geleni yapar"
"Kimdir o? En sevilen oğul"
"Bir darbede ulaşım kartelini yere serer"
"Puroyu sever, şakalardan hoşlanır"
"İflas bile etse hiç üzülmez"
"O kadar para ve şöhret onu hiç değiştirmez"
"Eğer onu tanımıyorsanız 5 dolarına bahse girerim yaşamıyorsunuz."
"Nedir adı?
"Charlie Kane, Bay Kane!
"Bay denmesini sevmez, o Charlie Kane'dir"
- Harika değil mi? Ne parti ama. - Evet.
Sorun nedir?
"Kadınlar öpülmek için yaratılmıştır der"
"Ne zaman bir kadına rastlasa o da aynen bunu yapar"
"Yemekleri, içkileri ısmarlar"
"Paranın harcamaya yaradığına inanır ve aynen öyle davranır"
"Adı Joe mu? Hayır, hayır, hayır!"
Bernstein, düne kadar Chronicle'da olup...
...şimdi Inquirer'de çalışan bütün bu adamlar.
"Oh anneciğim lütfen."
- Ver onu. - Hangisi? Sarışını mı?
- Hayır, esmeri. - Nereden öğrendin bunu, Charlie?
Bernstein, Chronicle'da çalışan bütün bu adamlar...
şimdi nasıl bizim ilkelerimizi benimsemişlerse o zaman da...
Chronicle'ınkini benimsememişler miydi?
Tabii ki, onlar da herkes gibi.
İş verilince onlar işlerini yapıyorlar.
Ama bunlar bu meslekteki en iyi isimler.
Bernstein, Chronicle ile aynı şeyleri mi savunuyoruz?
Kesinlikle hayır.
Dinleyin. Bay Kane bir haftaya kalmaz onları kendi istediği kalıba sokar.
Tabi onların Bay Kane'i değiştirme ihtimali de var.
Hem de o farkında bile olmadan.
Bay Leland, Bay Kane'den telgraf aldım!
- Bay Kane'den bir telgraf aldım. - Ne?
- Paris, Fransa'dan. - Ne?
- Paris'ten, Fransa'dan. - İçeri gel.
"Bir hareketiyle ulaşım kartelini yere serdi"
Başka heykel göndermeyeceğine söz vermesi iyi oldu!
Bakın, dünyanın en büyük elmasını satın almak istiyor.
Neden Avrupa'ya onunla gitmediniz? Gelmenizi istiyordu.
Charlie'nin eğlenmesini istedim. Benimle olsaydı...
Bernstein, ben sıkıcı bir adam mıyım?
At suratlı bir iki yüzlü müyüm? Donuk bir okul hocası mıyım?
Evet.
Bay Kane'inkinden farklı bir cevap vereceğimi düşünüyorsanız yanılıyorsunuz.
"Dünyanın en büyük elması."
Charlie'nin elmas koleksiyonu yaptığını bilmiyordum.
Yapmıyor.
Elmas koleksiyon yapan kişinin koleksiyonunu yapar.
Herneyse, sadece heykel koleksiyonu yapmaz.
"Inquirer'ın 467 çalışanı size..."
"Evinize hoş geldiniz, Bay Kane" der.
İşte geliyor!
Hoşgeldiniz, Bay Kane.
- Bıyığım olduğunu biliyorum. - Berbat görünüyor.
Bir dedikodu yazarımız var mı?
- Var, Bay Kane. Bayan Townsend dedikodu yazarımızdır.
Bayan Townsend, bu Bay Charles Foster Kane.
Bayan Townsend, uzun süre uzak kaldım. İş düzeninizi bilmiyorum.
Küçük bir duyurum var.
Öbür duyuruları nasıl yazıyorsunuz bunu da aynen o şekilde yazın.
Bay Kane, Inquirer'in bütün çalışanları adına...
Bay Bernstein, çok teşekkür ederim, ben...
Üzgünüm, şu an kabul edemeyeceğim.
Görüşürüz.
Ne kadar da acelesi var öyle.
Hey, herkes buraya baksın!
Pencereye gidelim.
- Bay Leland! Bay Bernstein! - Evet, Bayan Townsend?
Bu duyuru: " Bay ve Bayan Thomas Monroe Norton...
"kızları Emily Monroe Norton ile...
"Bay Charles Foster Kane'in nişanlandıklarını bildirmekten zevk duyarlar."
Haydi, gelin.
Emily Monroe Norton, ABD başkanının yeğeni.
Başkanın yeğeni mi?
Yakında başkanın karısı olur.
Sonra olanları anlatmama gerek yok zaten.
Bayan Emily Norton "Rosebud" değildi.
Sonu pek iyi bitmedi değil mi?
Bitti.
Sonra Susie çıktı. O da bitti.
Biliyor musunuz Bay Thompson, düşünüyordum da...
...Şu sırrını çözmeye çalıştığınız "Rosebud"...
Evet?
Belki de kaybettiği bir şeydi.
Bay Kane neredeyse bütün sahip olduklarını kaybetmiş bir adamdı.
Jed Leland ile görüşmelisiniz.
Tabii Bay Kane ile Bay Leland her zaman aynı görüşte değillerdi.
Mesela Amerika- İspanya savaşı...
Bence Bay Leland haklıydı. Bu Bay Kane'in savaşıydı.
Aslında savaş için bir neden yoktu.
Ama Bay Kane'in bu savaşı olmasaydı...
Panama Kanalı'na sahip olabilir miydik?
Keşke Bay Leland'ın nerede olduğunu bilseydim.
Uzun zamandır bana bu konuda hiçbir şey söylemiyorlar.
Ölmüş bile olabilir.
Madem bilmek istiyorsunuz...
O, 180. sokaktaki Huntington Memorial Hastanesi'nde.
Demeyin. Ben...
Özel bir rahatsızlığı yok, sadece yaşlılık.
İyileştirilmesini beklemediğiniz tek hastalık.
Her şeyi çok iyi hatırlıyorum, delikanlı.
Bu benim lanetim.
Hafıza, insan ırkının üstündeki en büyük lanettir.
Ben onun en eski dostuyum. Bana karşı hep domuz gibi davrandı.
Charles kaba biri değildi. Ama yaptıkları kabacaydı.
Belki de dostu değildim. Öyleyse hiç dostu olmamıştır.
Belki de ben onun sizin bugünkü tabirinizle yalakasıydım.
"Rosebud" tan bahsediyordunuz.
Acaba kaliteli bir puronuz var mıdır?
Burada sigarayı bırakacağımı sanan genç bir doktorum var.
Hayır, ne yazık ki yok, üzgünüm.
Konuyu değiştirdim, değil mi?
Ne çekilmez bir ihtiyar olmuşum!
Siz bir muhabirsiniz ve Charlie Kane hakkındaki düşüncelerimi öğrenmek istiyorsunuz.
Onun farklı bir tür büyüklüğü vardı.
Ama bunu kendine saklardı.
Hiçbir ipucu vermezdi. Zaten hiçbirşey vermezdi o.
Sadece bahşiş bırakırdı.
Cömert bir zihni vardı.
Onun kadar çok fikri olan başka birisi yoktur.
Ama Charlie Kane dışında hiçbir şeye inanmadı.
Hayatta tek inancı, Charlie Kane idi.
Hiçbir inancı olmadan öldü sanırım.
Bu da çok kötü bir şey olmalı.
Şüphesiz, aramızdan çoğu ölüm üzerine belirli bir inancı olmadan göç edip gitti.
Ame geride neyi bıraktığımızı biliriz. Bir şeye inanırız.
Puronuz olmadığından kesinlikle emin misiniz?
- Üzgünüm, Bay Leland. - Dert etmeyin.
- "Rosebud" hakkında ne biliyorsunuz? - "Rosebud"?
Son sözleri: Rosebud.
Inquirer'de görmüştüm.
Inquirer'de gördüğüm hiçbirşeye inanmam.
Başka birşey?
Size Emily'den bahsedebilirim. Emily ile dans okuluna gitmiştim.
Çok zarif dans ederdim.
- İlk Bayan Kane'den bahsediyorduk. - Nasıl biriydi?
Dans okulunda tanıdığım bütün kızlar gibiydi.
Çok hoş kızlar. Emily biraz daha tatlıydı.
İlk birkaç aydan sonra...
Emily ile Kane birbirlerini kahvaltı dışında pek görmüyorlardı.
Diğer evlilikler gibi bir evlilikti.
- Çok güzelsin. - Olamam.
Evet, güzelsin. Çok, çok güzelsin.
Bir gecede hiç altı davete birden gitmemiştim.
- Hiç bu kadar geç de kalmamıştım. - Alışkanlık meselesidir.
- Hizmetçiler ne düşünür? - Birlikte güzel vakit geçirdiğimizi.
Neden doğrudan gazeteye gitmen gerekiyor?
Bir gazeteciyle evlenmemeliydin. Denizcilerden bile kötüdür onlar.
Sana hayranım.
Charles, gazetecilerin bile uyuması gerekir.
Bernstein'ı arayıp randevularımı öğleden sonraya aldıracağım.
Saat kaç?
Bilmiyorum. Geç oldu.
Daha erken.
Charles...
Dün gece beni ne kadar beklettiğini biliyor musun?
Hani gazeteye on dakika için gitmiştin?
Gazetede gecenin bir yarısı ne yapıyorsun?
Sevgilim, senin tek rakibin Inquirer'dir.
Etten ve kemikten bir rakibi tercih ederdim.
Gazetede o kadar da çok zaman geçirmiyorum.
Yalnız ayırdığın zaman değil. Yayınladıkların, başkana saldırman.
- Yani John amca demek istiyorsun. - Amerika Birleşik Devletleri başkanı o.
O hala kalın kafalı John amca.
Hükümetini dolandırıcıların yönetmesine izin veren bir ahmak.
- Şu petrol skandalı. - Ama o başkan, sen değilsin Charles.
Pek yakında düzeltilecek yanlışlardan birisi de bu işte.
Şu senin Bay Bernstein dün çocuğa çok korkunç birşey gönderdi.
Bunu çocuğun odasına koymam imkansız.
Bay Bernstein arada bir çocuğun odasını ziyaret edebilir.
Şart mı?
Evet.
- Gerçekten, Charles, insanlar... - Ben ne dersem onu düşünürler.
Karısını hiç sevmedi mi?
Sevdiği için evlendi.
Sevgi.
Her şeyi bu yüzden yaptı.
Siyasete bunun için atıldı. Sanki biz ona yetmiyorduk.
Bütün seçmenlerin de kendisini sevmesini istiyordu.
Hayattan tek istediği sevgiydi.
Bu Charlie'nin hikayesi. Bu sevgiyi nasıl kaybetti?
Bakın, onun verecek hiçbir sevgisi yoktu.
Charlie Kane'i severdi elbette.
Hem de içtenlikle.
Ve annesi. Sanırım annesini hep sevdi.
- Ya ikinci karısını? - Susan Alexander mı?
Charlie ona ne derdi bilir misin?
Onunla tanıştığının ertesi günü bana ondan bahsetti.
Onun Amerikan toplumunun bir kesiti olduğunu söyledi.
Elinde değildi. Kızda onu çeken bir şey vardı.
Charlie'ye göre ilk gecelerini...
...kız diş ağrısıyla geçirmiş.
Neden gülüyorsunuz, küçük hanım?
- Sorun nedir? - Diş ağrısı.
- Ne? - Diş ağrısı.
Diş ağrısı mı?
Yani dişin ağrıyor.
- Bunun nesi komik? - Siz komiksiniz, bayım.
- Yüzünüz pislik içinde. - Pislik değil o... çamur.
Sıcak su ister misiniz? Şuracıkta oturuyorum.
Ne dediniz küçük hanım?
Dedim ki, sıcak su isterseniz...
...size biraz sıcak su verebilirim.
Evet, olur. Çok teşekkür ederim.
Şimdi daha mı iyi görünüyorum?
- Bu ilacın hiçbir faydası yok. - En iyisi dişinizi düşünmemek.
Affedersiniz ama erkek ziyaretçi geldiği vakit ev sahibim...
- ...kapının açık bırakılmasını istiyor. - Olur.
Yine dişiniz, değil mi?
- Kesinlikle. - Yine bana gülmeyi denesenize?
- Ne? - Hala komiğim.
Biliyorum, ama size gülmemi istememiştiniz.
Dişinizin ağrımasını da istemiyorum.
Bana bakın.
Gördünüz mü?
Ne yapıyorsunuz?
İki kulağımı da aynı anda oynatıyorum.
İşte böyle, gülün.
Bunu öğrenmek, dünyanın en iyi erkek okulunda 2 yılımı aldı.
Bunu bana öğreten çocuk şimdi Venezuela başbakanı.
İşte böyle!
- Bu bir zürafa mı? - Hayır, zürafa değil.
- Bahse girerim bu... - Ne?
Peki, bu öyleyse bir fil.
- Horoz olması gerekiyordu. - Horoz mu!
Ne kadar çok numara biliyorsunuz. Profesyonel bir sihirbaz mısınız?
- Hayır, sihirbaz değilim. - Şaka yapıyordum.
Kim olduğumu gerçekten bilmiyor musunuz?
Adınızı söylemiştiniz Bay Kane, ama feci derecede cahilim.
Sanırım fark etmişsinizdir bunu. Adınızı eminim milyon defa duymuşumdur.
Ama kim olduğumu bilmeden hoşlandınız benden. Öyle mi?
Tabii ki hoşlandım. Harikaydınız.
Siz olmasaydınız ne yapardım bilmem.
Dişim ağrıyor, fazla tanıdığım da yok.
Ben çok kişi tanırım.
Galiba ikimiz de yalnızız.
En güzel Pazar kıyafetimi berbat etmeden önce ne yapıyordum biliyor musunuz?
Bahse girerim ki bu sizin en iyi Pazar kıyafetiniz değil. Bir sürü vardır.
Sadece şaka yapıyorum.
Batı Manhattan Gümrük Deposu'na, gençliğimi aramaya gidiyordum.
Annem öleli çok oluyor. Eşyaları bu depoya konulmuştu.
Koyacak başka bir yer yoktu.
Bu akşam gidip bir göz atacaktım.
Bir tür duygusal yolculuk.
Ben birkaç gazete yönetiyorum. Siz ne iş yaparsınız?
Ben mi?
- Yaşınız kaç demiştiniz? - Söylememiştim.
Söyleseydiniz sormazdım.
- Ne kadar yaşlı? - Bayağı yaşlıyım.
- Kaç yaşındasınız? - Ağustos'ta 22.
Tam olgunluk yaşı. Ne yaparsınız?
Seligman'da çalışıyorum. Nota bölümündeyim.
- Yapmak istediğiniz iş bu mu peki? - Hayır, şarkıcı olmak istiyordum.
- Bu işi ben istemedim. Annem ayarladı. - Şarkı söyleme işine ne oldu?
Annem hep benim operaya gideceğimi düşünür, söylerdi.
Hayal edin.
Oysa sesim buna gitmez. Hepsi bu... Anneleri bilirsiniz işte.
Evet.
- Piyanonuz var mı? - Piyano mu?
Evet, salonda da var bir tane.
- Benim için şarkı söyler misiniz? - Şarkı söylememi duymak istemezsiniz.
Evet, isterim.
Dişinizin ağrıdığını söylemeyin sakın.
Hayır, geçti artık.
Tamam.
Salona gidelim.
"Evet, Lindor benim olacak"
"And içtim buna"
"Ne olursa olsun"
"Evet, Lindor"
"Onu alacağım"
"Onu yeneceğim"
Bu eyaletin politik arenasını Jim Gettys'in şeytani hakimiyetinden...
...ancak tek adam kurtarabilir!
Charles Foster Kane'den bahsediyorum.
Çalışanın dostu, bu eyaletin müstakbel valisi Kane...
...bu seçimlere adaylığını...
...yalnız bir amaçla koymuştur.
Şeytani Jim W. Gettys'in kurduğu siyaset ağının seviyesizliğini...
...namussuzluğunu göstermek için.
Bu çete şimdi bu eyaletin hükümetini tamamen kontrol altına almıştır.
Şimdiye kadar hiçbir vaatte bulunmadım.
Çünkü bu son haftalara kadar seçilme umudum yoktu.
Ama şimdi, umuttan da fazlasına sahibim.
Jim Gettys'in ise hiç şansı yok.
Bütün araştırmalar...
...bütün bağımsız anketler benim seçileceğimi gösteriyor.
Çok güzel.
Artık bazı vaatlerde bulunabilirim.
İşçiler ve yoksul mahalle çocukları...
...onlar için elimden gelenin en iyisini yapacağımı biliyorlar.
Bütün namuslu yurttaşlar, yoksulları...
...dar gelirlileri, açları korumak için elimden geleni yapacağımı biliyorlar.
- Anne, babam vali oldu mu? - Henüz olmadı oğlum.
Eğer onları yerine getirmek için uğraşmakla...
...çok meşgul olmasaydım bir sürü vaatte bulunurdum.
Ama işte bir söz veriyorum.
Jim Gettys de bu sözümü tutacağımı biliyor.
Bu eyaletin valisi olarak ilk yapacağım şey...
Jim W. Gettys'in tutuklanması, yargılanması ve mahkum edilmesi için...
...özel bir savcıyı görevlendirmek olacaktır.
Seçim bugün yapılsaydı yüzbin farkla kazanırdınız.
- Gettys artık kazanmış gibi davranmıyor. - Merhaba Baba.
- Merhaba oğlum. - Sadece korkmuyor, hasta da oldu.
Dediklerimi yapacağımı Jim Gettys de anlamaya başladı.
- Babanın konuşmasını beğendin mi? - Söylediklerinin hepsini duydum.
- Merhaba Emily. - Dikkat!
- Güzel konuşmaydı Bay Kane. - Mükemmel, Bay Kane.
- Bize bir taksi çağırır mısınız? - Olur Bay Kane.
Oğlanı Oliver'la eve gönderiyorum.
İyi geceler, baba.
Güle güle oğlum.
Oğlanı neden eve arabayla gönderdin? Takside ne işin var?
Benimle bir yere gelmeni istiyorum.
- Bekleyebilir. - Hayır, bekleyemez.
Nedir bu, Emily?
Belki de birşey değildir. Bakalım, öğreneceğim.
- Nereye gidiyorsun? - 185 West 74. Sokak.
İstersen benimle gelebilirsin.
Seninle geleceğim.
Melodrama bu kadar düşkün olduğunu bilmiyordum, Emily.
Buyurun Bay Kane.
Charlie.
Beni mektubu göndermeye o zorladı. Göndermek istemiyordum.
Çok korkunç şeyler söyledi...
Bayan Kane.
Kimsenin bizi tanıştıracağını sanmıyorum.
Ben Jim Gettys.
Evet?
Bayan Alexander' notu yollatan benim, Bayan Kane.
Başta istemedi. Ama yaptı.
Charlie, söylediklerini bir bilsen... Beni şeyle tehdit etti...
Seçilene kadar beklemeyeceğim. Önce boynunu kıracağım.
Belki yapabilirsiniz, belki de yapamazsınız Bay Kane.
Bu adamın boynunu kırman bu mektubu açıklamaz:
"Bunun siz, Bay Kane ve oğlunuz için ciddi sonuçları olacaktır."
- O sadece Bayan Kane'i gelmeye zorluyordu... - Bu mektubun manası nedir? Bayan...
Adım Susan Alexander. Ne düşündüğünüzü biliyorum...
- Bu not nedir, Bayan Alexander? - O bilmiyor, Bayan Kane.
Mektubu yollamamanın aptallık olacağını söylediğim için gönderdi.
- Emily, bu centilmen... - Ben centilmen falan değilim.
Kocanız bana centilmen derken benimle dalga geçiyordu.
Ben centilmenin ne olduğunu bile bilmem.
Bakın, bana göre bir centilmen...
Bakın Bayan Kane, elimde bir gazete olsaydı ve bir politikacının...
...davranışları hoşuma gitmeseydi, onunla mücadele ederdim.
Ama çocukları ya da annesi onu gazetede...
...mahkum kıyafetiyle fotoğrafını görsünler de istemezdim.
- Aşağılık, dolandırıcının birisiniz... - Şu anda sizin ne olduğunuzdan bahsediyoruz.
Ben sadece politika için değil, hayatım için savaşıyorum.
- Adaylığını geri çekmezsen... - Evet, aynen öyle dedim.
Ona bir fırsat tanıyorum. Onun bana tanıyacağı fırsattan fazlasını.
Bu sabaha dek siyasetten 1-2 sene çekilecek kalacak kadar hastalandığını bildirmezse...
Pazartesi günü, kendi gazeteleri hariç tüm gazeteler vereceğim hikayeyi basacaklar.
Ne hikayesi?
- Bayan Alexander ile onun hikayesi. - Hikaye filan yok!
Kapa çeneni.
Manşetlerde çok kötü duracak kanıtlarımız var.
Bu delilleri size vermemi ister misiniz?
Haber basılmadan çekilmesini tercih ederim.
Onu düşündüğümden değil, ama bu benim için daha iyi.
Ya ben?
Sizin için de Bayan Kane.
Ya ben?
Bana dedi ki, adıma leke sürülecekmiş. Nereye gitsem...
Verebileceğin tek bir karar var, Charles.
Ve o da çoktan verildi.
Bu eyaletin seçmenlerinin...
Şu anda bu eyaletin seçmenlerini düşünmüyorum...
Oğlumuzu düşünüyorum.
- Charlie, eğer bu hikayeyi basarlarsa... - Basmayacaklar.
İyi geceler, Bay Gettys.
Geliyor musun, Charles?
Hayır.
Burada kalıyorum.
Bunu tek başıma halledebilirim.
Mantığını dinlemezsen çok geç olabilir.
Geç mi? Ne için?
Senin ve bu hırsızın...
...eyalet halkının bana olan sevgisini elimden almanız için mi?
Düşünmen gereken başka şeyler var. Oğlun.
Gazetede hakkında yazılanları okumasını istemezsin.
Benim ne yapacağıma dünyada yalnız bir kişi karar verebilir. O da benim!
Sen ne yapacağına zaten karar vermişsin Charles.
Sandığımdan da budalaca davranıyorsunuz Bay Kane.
- Size söyleyecek sözüm yok. - Kaybettiniz.
Çıkın. Hapishane müdürü aracılığıyla mektup ulaştırırsınız artık.
Sizin yerinizde başkası olsaydı, başına gelenin bir ders olacağını söylerdim.
Ama sizin birden fazla derse ihtiyacınız var.
- Ve birden fazla ders alacaksın. - Benim için endişelenmeyin, Gettys.
Benim için endişelenmeyin!
Ben Charles Foster Kane'im!
Suçlarının sonuçlarına katlanmaktan kaçan...
...adi, düzenbaz bir politikacı değilim!
Gettys! Seni Sing Sing'e gönderteceğim!
Sing Sing, Gettys.
- Arabanız var mı, Bayan Kane? - Evet, teşekkür ederim.
- İyi geceler. - İyi geceler.
Yazıyor! Tüm ayrıntılarıyla. Özel baskı!
'Aday Kane "şarkıcı" yla aşk yuvasında basıldı'
- Gazete - Hayır, sağ ol.
Daha şimdiden 1 milyon oy gerideyken...
"KANE SEÇİLDİ"
...üstelik kilise seçim bölgesinin sonuçları da henüz alınmamışken...
...korkarım seçeneğimiz yok.
Bu mu?
"SANDIKTA HİLE!"
Bu.
Tekrar iyi geceler.
- Yapabileceğim herhangi bir şey... - Hayır, teşekkürler, Bay Bernstein.
Eve gidip güzel bir uyku çekseniz iyi olur.
Siz de.
İyi geceler, Bay Kane.
- Merhaba, Jedediah. - Sarhoşum.
Eğer bana Bayan Alexander'dan bahsetmek için...
...sarhoş olduysan zahmet etme.
İlgilenmiyorum.
Kutsal reform davasına ihanet ettim. Bu mu?
İyi.
İstedikleri buysa, seçimlerini yaptılar.
Jim Gettys'i bana tercih ettikleri ortada.
İnsanlardan sanki senin malınmış gibi bahsediyorsun.
Sanki sana aitlermiş gibi bahsediyorsun. Tanrım!
Hatırlayabildiğim kadarıyla, insanlara haklarını sağlamaktan bahsederken...
Sanki verecekleri hizmetlerin karşılığında...
...onlara bir özgürlük hediyesi sunabilirmişsin gibi!
- Jed. - İşçileri hatırlıyor musun?
Ben de gidip sarhoş olacağım, Jedediah...
...eğer bir işe yarayacaksa tabii.
Hiçbir işe yaramaz. Hem sen hiç sarhoş olmazsın ki.
İşçiler için uzun methiyeler döşemiştin.
Haydi eve git Leland.
"Sendika" denen şeylerde toplanmaya başlıyorlardı.
Çalışanlarının bazı şeyleri verdiğin hediyeler değil...
...hakları olarak görmesi anlamına geldiğini anlayınca hiç hoşuna gitmeyecek.
Senin değerli yoksulların birleşmeyi gerçekten öğrendikleri gün...
...eyvah eyvah...
Senin ayrıcalığından daha büyük bir şey ortaya çıkacak.
...o zaman ne yaparsın bilmiyorum.
Belki ıssız bir adaya kaçıp maymunlara hükmedersin.
Bunun için o kadar endişelenmezdim.
Orada da hatalarımı gösterecek birkaç tanesi çıkardı.
Hep bu kadar şanslı olamayabilirsin.
Çok sarhoş değilsin.
Sarhoşsam sana ne ki?
Kendin dışında hiçbirşeyi umursamıyorsun.
İnsanları senin onları çok sevdiğine, onların da seni sevmesi gerektiğine inandırıyorsun.
Ancak sevgiyi kendi koşullarında istiyorsun.
Senin kurallarına göre oynanması gerekiyor.
- Bırak da Chicago'daki gazetede çalışayım. - Ne?
Tiyatro ereştil... Eleştirmenliği yapacak biri aradığını söylemiştin.
Sarhoşum.
Chicago'ya gitmek istiyorum.
Burada çok gereklisin.
- Burada yapabileceğim birşey kalmadı... - Peki, Chicago'ya gidebilirsin.
Sağ ol.
Sarhoş olmaya çalışsam daha iyi olacak galiba.
Seni uyarayım, Jedediah, Chicago'yu beğenmeyeceksin.
Rüzgar gölden eser ve muhtemelen Lobster Newburg'ü hiç duymamışlardır.
Bir sonraki cumartesi uygun mu?
- Ne zaman istersen. - Teşekkür ederim.
Kendi kurallarıma uygun aşka içelim. Herkesin bildiği tek kural budur zaten:
Kendi kuralları.
KANE "ŞARKICl" YLA EVLENDİ
Bay Kane, ben Inquirer'danım.
- Ne oldu, delikanlı? - Politikayı bıraktınız mı?
Politikayı mı bıraktım? Tam tersini söylerdim.
Bir opera yıldızı olacağız.
Metropolitan'da mı sahneye çıkacaksınız Bayan Kane?
Kesinlikle çıkacağız.
Charlie eğer çıkmazsam bana bir opera binası yapacağını söyledi.
Buna gerek kalmayacak.
KANE OPERA BİNASI YAPTIRDI
Hayır, hayır, hayır!
Yerlerinize lütfen!
- Bay Leland temsilin oyun yönünden eleştirilmesini hazırlıyor mu?
- Haber olarak da takip ediyoruz. - Dedikodu sütunu?
Müzik eleştirisi ne durumda?
Evet, çoktan hazır.
Bay Mowan müthiş bir yazı yazmış.
- Coşkulu mu? - Evet efendim.
Bay Kane. Bu ne sürpriz.
Resimli çift sayfa yapıyoruz.
Müzik eleştirisi ilk sayfada mı?
Ama bir yazı daha bekliyoruz.
Tiyatro eleştirisi.
- Bay Bernstein, Bay Leland'dı, değil mi? - Evet, bekliyoruz.
- Nerede o? - Şu odada Bay Kane.
Bay Kane.
Bay Leland ve Bay Kane...
...yıllardır birbirleriyle konuşmuyorlar.
- Ne düşünüyorsun? - Düşünecek bir şey yok.
Affedersiniz.
Kapat kapıyı.
Daha önce hiç içmezdi.
Asla. İçseydi bilirdik.
Ne yazmış?
Eleştiriside ne yazmış?
Güzel fakat umutsuzluk derecesinde yetersiz bir amatör olan Bayan Susan Alexander...
"...dün gece yeni Chicago Opera Binası'nın açılışında"
"bir... Eseriyle"
Hala bu ismi okuyamıyorum.
"Şarkı söylemesi, ne mutlu ki, bu köşenin ilgi alanına girmiyor.
Oyunculuğuysa malesef...
Devam et.
Hepsi bu.
Oyunculuğuysa malesef bu eleştirmene göre...
...eşi benzeri rastlanmamış bir kötülükte.
- Bu eleştirmene göre - Bunu görmemiştim.
Zaten yok, Bay Bernstein, ben söylüyorum.
- Bay Kane, ben... - Bana bir daktilo getirin.
Bay Leland'ın eleştirisini tamamlayacağım.
Merhaba, Bernstein.
- Merhaba. - Merhaba, Bay Leland.
Eleştirim nerede, Bernstein? Eleştirimi bitirmem lazım.
- Bay Kane sizin için bitiriyor. - Charlie?
Charlie orada mı?
Sanırım yazıyı düzeltiyor.
Yazıyı asla geçiremeyeceğimi biliyordum.
Bay Kane yazınızı aynı sizin başladığınız gibi tamamlıyor.
Sizin düşündüğünüz gibi çok sert bir eleştiri yazdı.
Size gösterecek sanırım.
Merhaba, Jedediah.
Merhaba, Charlie.
Konuştuğumuzu bilmiyordum.
Tabii ki konuşuyoruz, Jedediah.
Kovuldun.
Bu hikayeyi herkes biliyor Bay Leland. İyi ama niye öyle yaptı?
- Böyle bir yazıyı nasıl yazabilir... - Siz Charlie'yi tanımıyorsunuz.
O bu yazıyı tamamlamakla bana dürüst biri olduğunu göstereceğini sanıyordu.
O hep bir şeyleri kanıtlamaya çalışırdı.
Bütün bu Susie'nin operada söylemesi meselesi.
Yine birşeyleri kanıtlamak içindi.
Seçimden önceki günkü gazete başlıklarını biliyor musunuz?
Aday Kane, tırnak içinde "şarkıcıyla" aşk yuvasında basıldı.
Kane işte bu tırnak işaretlerini söküp atmak istiyordu.
Hemşire!
Beş yıl önce güneydeki malikanesinden bana bir mektup göndermişti.
Neydi adı... Shangri-la? El Dorado? Sloppy Joe's? Neydi?
Tamam, Xanadu. Elbette çok iyi biliyorum.
Numara yaptığımı anladın, değil mi? Bir şeyleri gizlemem zordur.
Neyse, mektubunu hiç cevaplamadım bile.
Belki cevaplamalıydım.
O koca sarayında geçen yıllardan sonra kendini çok yalnız hissediyordu herhalde.
Susan onu bırakıp gittiğinde Xanadu'yu daha tamamlamamıştı. Hiç tamamlayamadı.
Benim yazım hariç hiçbir şeyi tamamlayamamıştı.
- Tabii ki o yeri Susan için yaptırmıştı. - Bu aşk olmalı.
Bilmiyorum.
Dünya onu hayal kırıklığına uğratınca o da kendi dünyasını yaptı.
Opera binasından daha önemli bir şeydi neticede.
- Hemşire. - Evet, Bay Leland.
Geliyorum.
- Benim için yapabileceğiniz bir şey var. - Elbette...
Çıkarken tütüncüye uğrayıp bana en iyisinden iki puro alır mısınız?
- Memnuniyetle. - Teşekkür ederim.
Bir kişi yeter.
Ben gençken, hemşirelerin güzel olduğu yönünde bir düşünce vardı.
Bu düşünce şimdi de o zamanlar olduğu kadar yanlış.
- Kolunuza gireyim Bay Leland. - Tamam.
- Purolarımı unutmazsınız değil mi? - Unutmam.
Yalnız puroları diş macunu gibi sardırın. Yoksa girişte farkedip alabilirler.
Şu bahsettiğim genç doktor vardı ya...
...beni yaşatmak gibi bir niyeti vardı.
Kendinize ve Bay Kane'e dair...
...aklınıza ne gelirse anlatmanızı isterim.
Ben ve Charlie Kane'le ilgili aklıma gelenleri duymak istemezsiniz.
Belki de Charlie'yle ilk tanıştığımda ona hiç şarkı söylememeliydim.
Ondan sonra da sürekli şarkı söyledim.
Öğretmenlere saati 100 dolardan şarkılar söyledim.
- Onlar anladılar ama ben anlamadım. - Ne kazandınız bundan?
Müzik dersleri dışında hiçbirşey elde edemedim. Bütün kazancım bu oldu.
Sizinle evlendi, değil mi?
Evlenmekten sadece bir defa söz açtı, o da herşey bittiği gün. Ve...
Yani, gazetelerin hikayemizden ve Kane'in seçimleri kaybettiğinden...
Bayan Norton'un boşanmak istediğinden bahsettikleri zaman.
Sesimle gerçekten ilgileniyordu.
O opera binasını neden yaptı sanıyorsunuz?
Ben istemedim. Hiçbir şey istemedim. Hepsi onun fikriydi.
Her şey onun düşüncesiydi... Onu terk etmem dışında.
"Unutma"
Sinirlenmeyin.
Lütfen. Bir daha.
Bana bakın, Bayan Kane, hayatım.
Haydi! Sesi gırtlağınızından çıkartınız. İçinizden gelerek söyleyiniz.
Diyafram.
Detonesiniz.
Bazıları şarkı söyleyebilir, bazıları söyleyemez!
İmkansız! İmkansız!
Sizin işiniz Bayan Kane'in yeteneği hakkında karar vermek değil.
Siz onun sesini eğitmek için buradasınız Bay Matiste. Başka birşey için değil!
Lütfen derse devam edin.
- Ama Bay Kane... - Rica ederim.
Ama müzik dünyasının maskarası olacağım. Düşünecekler ki...
İnsanların ne düşüneceğiyle mi ilgileniyorsunuz?
Sizi biraz aydınlatayım. İnsanların ne düşüneceği konusunda otorite benim.
Örneğin gazeteler.
Burasıyla San Francisco arasında birkaç gazete çıkarıyorum.
Üzülme canım.
Sinyor Matiste mantığın sesine kulak verecek.
- Sizi nasıl ikna etsem... - Edemezsiniz.
Sorun değil sevgilim, devam et.
Benim açımdan göreceğinizi düşündüm.
Hayır, hayır, hayır.
"Ah, zalim"
"Beni çok duydun"
"Tanrılar şahidimdir"
"Onlar ki kalbimde..."
"...kanımdaki"
"...ölümcül ateşi yaktılar"
"Söyle bana"
"Söyleyin bana"
"İçimdeki bu korkunç..."
"...günahın cezasını..."
"...nasıl ödeyeceğim?"
"Daha fazla dayanamıyorum."
"Ah Tanrım, kurtar beni"
Bence çok feci.
"Kaderimin ateşinden"
"İşte kalbim"
"Vurman gereken yer orası"
"İşte kalbim"
"Vur"
"Kılıcını bana ver"
"Vur"
Bana onun dostun olduğunu söylemeyi bırak.
Dostlar böyle yazı yazmaz!
Öbürlerinin hepsi beni yerden yere vursalar beni şaşırtmazlardı.
Ama Inquirer'ın böyle bir şey yapması, kariyerimi başında baltalaması...
Girin.
Ben bakarım.
Dostmuş! Benim bildiğim dostlardan değil.
Ama ben senin gibi yüksek sosyeteden değilim.
İyi okullara hiç gitmedim.
Yeter artık, Susan.
Bay Leland yolladı efendim.
Bu mektubu size kişisel olarak teslim etmemi istedi.
Bu ondan mı geldi?
Charlie!
Sen kafana bir baktırsan iyi olacak.
Mektupla kovulduğunu bildirip...
25,000 dolarlık çek gönderiyorsun.
Bu ne biçim kovma?
Ona 25,000 dolarlık çek gönderdin, değil mi?
Evet, ona 25.000 dolarlık bir çek gönderdim.
Bu nedir?
Yayıncılık ilkelerim.
Ne?
Nedir?
Bir antika.
Feci komiksin, değil mi?
Alay edemeyeceğin bir şey söyleyeyim, o da benim şarkıcılığım.
Bıktım.
Zaten hiçbir zaman istememiştim.
Susan, şarkı söylemeye devam edeceksin.
Kendimi gülünç duruma düşürmeye hiç niyetim yok.
Kendini gülünç duruma düşürmeye niyetin yok!
Peki ya ben? Şarkı söylemek zorunda olan benim.
Herkesin alay ettiği benim.
Neden gidip beni yalnız bırakmıyorsun?
Sebeplerim bana yeterli Susan.
Ama onları anlamışa benzemiyorsun.
Bunları sana yeniden söyleyecek değilim.
Şarkı söylemeye devam edeceksin.
WASHINGTON SUSAN ALEXANDER'I AYAKTA ALKlŞLADI
SUSAN ALEXANDER SAN FRANSISCO OPERA SEZONUNU AÇTI
SUSAN ALEXANDER İÇİN ST. LOUIS'T E PRÖMİYER
SUSAN ALEXANDER DETROIT'T E KAPALI GİŞE
NEW YORK SUSAN ALEXANDER İÇİN ÇILDIRIYOR
Doktor Corey'i çağırın.
Susan.
Bir iki gün içinde tamamen iyileşir, Bay Kane.
Bayan Kane'in nasıl bu kadar aptalca bir hata yaptığını anlamıyorum.
Dr. Wagner'in verdiği sakinleştiricinin şişesi daha büyüktü.
Yeni opera hazırlıklarının gerilimi onu allak bullak etti.
Eminim ondandır.
Onunla kalmamın sakıncası yok değil mi?
Hayır, bir mahsuru yok. Fakat hemşire de bulunsun.
İyi akşamlar, Bay Kane.
Charlie.
Nasıl hissettiğimi sana anlatamadım, Charlie.
Ama tekrar şarkı söyleyemezdim.
Bütün insanların, bütün seyircilerin...
...seni istememesi nasıl bir histir bilmiyorsun.
İşte tam da o sırada onlarla savaşmalısın.
Tamam.
Artık onlarla savaşmak zorunda kalmayacaksın.
Onların kaybı.
Ne yapıyorsun?
Yapboz mu?
Charlie, saat kaç?
11:30.
New York'ta mı?
New York'ta saat kaç diye sordum.
- 11:30. - Gece mi?
Bulldog'lar baskıya girmiştir şu an.
Aferin Bulldog'lara.
Gördün mü, 11:30. Tüm temsillerden çıkış vakti.
İnsanlar gece kulüplerine, lokantalara gidecekler.
Tabi biz farklıyız çünkü bir sarayda yaşıyoruz.
Hep bir sarayda yaşamak istediğini söylerdin.
Bu delikte çıldırmak işten bile değil.
Konuşacak ya da birlikte eğlenecek kimse yok.
Manzara ve heykelden başka bir şey olmayan 200.000 m2.
Yapayalnızım.
Daha düne kadar 50'den az arkadaşın olmazdı burada.
Sanırım batı kanadına bakarsan...
...hala kalan bir düzine misafir bulabilirsin.
Senin için her şey şaka.
Charlie, New York' gitmek istiyorum. Ev sahibesi olmaktan sıkıldım.
Eğlenmek istiyorum. Lütfen Charlie.
Charlie, lütfen.
Evimiz burası, Susan.
New York' gitmeyi istemiyorum.
Ne yapıyorsun?
Anlamadığım bir şey var, Susan:
Bunu daha önce yapmadığını nereden biliyorsun?
Heykel koleksiyonu yapmaktan çok daha anlamlı.
Haklı olabilirsin.
Bazen merak ediyorum...
...ama giderek alışıyorsun.
Bu alışkanlık değil, hoşuma gittiği için yapıyorum.
Sanırım yarın piknik yapabiliriz Susan.
Sanırım yarın piknik yapabiliriz.
Herkesi geceyi Everglades'te geçirmek üzere davet et.
Davet etmek. Yani herkese emir vermek. Hepsini çadırda yatmaya zorlamak istiyorsun.
Hepsinin konforlu odaları, banyoları varken...
...neden onları çadırda yatıracaksın?
Yarın piknik yapabileceğimizi düşünmüştüm Susan.
Gerçekten değer verdiğim hiçbirşeyi vermedin bana.
"Aşk olamaz"
"Çünkü gerçek aşk yoktur"
"Bilirim, bu oyunu ben de oynadım"
"Mavi alevdeki güve gibi"
"Sonunda yine kaybettim"
"Bütün bu yıllar boyunca"
"Kalbim bir gözyaşı denizinde sürüklenip durdu"
"Nedir acaba bu?"
Bana birçok şey verdin. Ama bunların senin için hiçbir anlamı yoktu.
Çadırdasın sevgilim. Evde değil.
Sesini yükseltmene gerek yok, seni iyi duyuyorum.
Bana bir bilezik vermekle, kargoyla getirtip hiç görmeyeceğin...
...bir heykele 100 bin dolar vermek arasında ne fark var?
Hepsi paranın marifeti. Hiçbir anlamı yok.
Bana hiçbir zaman önemsediğin bir şey vermedin.
Buna son vermeni istiyorum.
Durmayacağım.
Bana hayatında hiç bir şey vermedin.
Beni sana bir şey vermem için satın almak istedin.
"Aşk olamaz"
Ne yaptırsam seni sevdiğim için yaptım.
Beni sevmiyorsun.
Seni sevmemi istiyorsun.
Tabii. Ben Charles Foster Kane'im.
Ne istersen söyle, senindir.
Ama beni sevmelisin.
Üzgün olduğunu söyleme.
Değilim.
Bay Kane?
Bayan Kane sizi görmek istiyor, efendim.
Marie sabahtan beri hanımın bavullarını hazırlıyor.
Arnold' hazır olduğumu söyle Marie. Bavulları almaya gelebilir.
Evet, hanımefendi.
Sen aklını mı kaçırdın?
Misafirlerin, herkesin bunu öğreneceğini anlamıyor musun?
Bavullarını hazırladın, arabaya gönderdin...
Ve seni terk mi ettim?
Tabii ki öğrenecekler.
Senden başka kimseyle vedalaşmadım.
Ama kimsenin duyup duymayacağını falan düşünmedim.
Gitmene izin vermeyeceğim.
Hoşça kal, Charlie.
Susan.
Lütfen gitme.
Lütfen, Susan.
Bugünden itibaren herşey senin istediğin gibi olacak.
Senin istediğini düşündüğüm gibi değil, senin istediğin gibi.
Gitmemelisin.
Bana bunu yapamazsın.
Anlıyorum.
Bunlar senin başına geliyor.
Benim değil.
Benim için ne anlama geldiği değil.
Sana bunu yapamam demek...
Evet, yapabilirim.
Belki duymamışsınızdır. Bütün paramı kaybettim. Hem de bayağı.
Son on yıl çoğumuz için sıkıntılı geçti.
Benim için sıkıntılı olmadı. Sadece bütün paramı kaybettim.
- Xanadu'ya gidiyor musunuz? - Evet, Pazartesi. Gazeteden çocuklarla.
Bay Rawlston her şeyin fotoğrafı çekilsin istiyor.
Resimli bir yayın çıkarıyoruz.
Aklın varsa Raymond'la konuşursun. Kane'in hizmetçisiydi.
Ondan çok şey öğrenebilirsiniz.
Bütün sırlarını bilir.
Biliyor musunuz, ben Bay Kane'e acıyorum.
Ben acımıyor muyum?
Baksanıza, sabah olmuş bile.
Birgün gelin de, bana hayatınızı anlatın.
Rosebud?
Size Rosebud'ı anlatırım.
Değeri nedir sizin için?
1.000 dolar?
Tamam.
Size söyleyeyim Bay Thompson.
- Bazen tuhaf davranırdı, biliyor musunuz? - Hayır, bilmiyorum.
Evet, bazen çılgınca şeyler yapardı.
11 yıl hizmetinde bulundum...
Bütün buradan ben sorumluydum, yani benim bilmem gerekir.
- Rosebud. - Evet.
Evet, dediğim gibi, ihtiyar bazen tuhaflaşırdı.
- Ama onu nasıl idare edeceğimi bilirdim. - Çok mu hizmet isterdi?
Evet. Ama onu nasıl idare edeceğimi bilirdim.
Tıpkı karısının onu bırakıp gittiği günkü gibi.
Rosebud.
Anlıyorum.
Rosebud hakkında bütün bildiğiniz bu mu?
Evet. Bir de tam ölürken işittim.
Sadece dedi ki:
"Rosebud."
Elindeki cam küre düştü ve kırıldı.
Başka bir şey söylemedi ve öldüğünü anladım.
Son zamanlarında bir sürü anlamsız şey söylerdi.
Duygusal birisiniz, değil mi?
- Hem evet, hem hayır. - Bunlar bin dolar etmez.
İsterseniz soru sormaya devam edebilirsiniz.
Resimleri çeker çekmez...
...bu akşam ayrılıyoruz.
Acele etmeyin. Rahatınıza bakın.
Tren geçitteki ışıkta durur ama beklemeyi sevmezler.
Bay Kane istediği vakit...
...trenin bütün gün beklediğini hatırlıyorum.
Gitsek iyi olacak.
- Gelebilir miyiz? - Evet, acele edin. Gidiyoruz.
Bay Thompson, sizce bütün bunların değeri nedir?
Milyonlar.
İlgilenen olursa tabii.
Hiç değilse bütün bunları Amerika'ya getirtmiş.
- Bu nedir? - Bir başka Venüs.
25,000 dolar.
Başsız bir kadın için çok pahalı.
Bankalara şans tanımamış değil mi?
- Her yeri temizleyecekler değil mi? - Hiçbirşeyi atmazdı.
"Inquirer'ın 467 çalışanı size 'Evinize hoş geldiniz, Bay Kane' der."
"Little Salem, Colorado'dan Mary Kane'e ait bir fırın. Değeri 2 dolar."
Hurda ya da sanat eseri, her şeyi alırdık.
Koleksiyonu gerçekten seviyormuş.
Ne olursa, her şeyi...
Karga gibi mi?
- Hey! Bakın, bir yapboz. - Bunlardan çok bulduk.
Holün aşağısında bir Birmanya tapınağı ile üç İspanyol tavan süsü var.
Bir İskoç şatosundan parçaları...
Ama açılmamış bile.
Her şeyi bir araya getirince...
...saraylar, tablolar, oyuncaklar ve her şey...
Ortaya ne çıkardı acaba?
- Charles Foster Kane? - Ya da Rosebud.
Rosebud nedir?
Ölürken söylediği şey.
Ne olduğunu bulabildin mi bunun?
- Hayır, bulamadım. - Ne buldun onun hakkında ne buldun?
Fazla birşey bulamadım.
Yola koyulsak iyi olacak.
Bu kadar zaman ne yaptın?
Bir yapbozla oynuyordum.
Rosebud'ın ne olduğunu bulsaydın bu bahse girerim herşeyi açıklardı.
Hayır, sanmıyorum.
Hayır.
Bay Kane istediği herşeye sahip olmuş ve hepsini kaybetmiş bir insandı.
Rosebud, belki de hiç ele geçiremediği ya da kaybettiği birşey.
Hiçbir şey açıklamazdı.
Hiçbir kelime bir insanın hayatını açıklayamaz.
Hayır. Sanıyorum Rosebud yapbozun bir parçasıydı.
Kayıp bir parça.
Haydi gelin...
Treni kaçıracağız.
O şeyi de atın.
"Girmek yasaktır"
Yurttaş Kane'in oyuncularının çoğu, sinema alanında yenidir.
Mercury Tiyatrosu, onları sunmaktan gurur duyar.
Belki de ben onun... Sizin bugünkü tabirinizle yalakasıydım.
Hepsi onun düşüncesiydi...
Onu terk etmem dışında.
Çantasını hazırladım.
Hem de bir hafta önceden.
Etten ve kemikten bir rakibi tercih ederdim.
Bir dersten fazlasına ihtiyacınız olacak.
Birden fazla ders alacaksınız.
Kimmiş bu meşgul adam, ben mi?
Ben yönetim kurulu başkanıyım. Zamandan bol bir şeyim yok.
Ne öğrenmek istiyorsun?
Eğer son sözleriyle ne demek istediğini anlayabilseydik...
Duygusal bir adamsınız, değil mi?
Hem evet hem hayır.
"Bir gazete yönetmenin eğlenceli olacağını düşünüyorum."